Nuôi con phát triển toàn diện, phần 2: Chỉ số sáng tạo (CQ) và chỉ số xã hội SQ

Tiếp tục với chuỗi bài viết “Nuôi con phát triển toàn diện”, phần 1: Con người toàn diện đâu chỉ cần mỗi chỉ số thông minh (IQ), hôm nay songlaan.com xin đề cập 2 chỉ số số quan trọng khác là chỉ số sáng tạo (CQ) và chỉ số xã hội (SQ).

3. Chỉ số sáng tạo CQ

CQ là viết tắt của từ creative quotient: chỉ số sáng tạo cho chúng ta biết về khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân, nhà tâm lí học người Anh Harry Adler là người đầu tiên đưa ra khái niệm này và ông định nghĩa một cách đơn giản “Khả năng sáng tạo là cái lóe sáng vỗ nhẹ vào vùng não phải để làm bật ra những ý tưởng”. Ở bất cứ hoạt động và trong bất cứ lĩnh vực nào cũng không chỉ dựa vào những cái có sẵn mà rất cần sự sáng tạo.

Chúng ta không thể cứ mãi duy trì trạng thái hiện có trong mọi lĩnh vực trong đời sống, nếu không phát triển sẽ có xu hướng tụt lùi, mọi việc đều rất cần những cú đột phá, khi đó chúng ta gọi đó là sự sáng tạo, điều này giúp phân biệt giữa người này và người kia và cũng là cốt lõi của trí thông minh này. Xét cho cùng, lịch sử khoa học kĩ thuật và công nghệ, kho tàng văn hóa nghệ thuật khổng lồ, sự tiến hóa của nhân loại cũng nhờ trí thông minh sáng tạo của con người mà có.

Bất cứ hoạt động trong lĩnh vực nào cũng không chỉ dựa vào những cái có sẵn mà phải phát triển nó lên. Tuy nhiên cách phát triển ấy ở mỗi người một khác, có thể là sự tiệm tiến, nhưng cũng có thể là những bước đột phá, những bước nhảy vọt. Khi đó, sự sáng tạo được thể hiện. Có những người cho rằng chính sự sáng tạo mới phân biệt giữa người này với người khác và chính nó là cốt lõi của trí thông minh. Đó là lý do để người ta đưa ra một khái niệm mới, một tiêu chí đánh giá nữa, được gọi là trí thông minh sáng tạo (Creative Intelligence và tương ứng CQ).

Để trở thành một người tiên phong, một người dám dẫn đầu thì trí thông minh sáng tạo càng đóng vai trò quan trọng. Trên thực tế, chỉ số sáng tạo của con người thể hiện rõ qua:

  • Khả năng dám chấp nhận rủi rõ, dám phủ nhận cái cũ.
  • Khả năng sáng tạo ra giá trị mới để thay thế cái cũ.
  • Khả năng tiên đoán, dự báo và dám đương đầu với áp lực của những người ủng hộ cái cũ.

Xét cho cùng, chính trí thông minh sáng tạo mới làm nên lịch sử khoa học kỹ thuật và công nghệ, mới xây dựng được một kho tàng văn hóa nghệ thuật khổng lồ, mới thúc đẩy sự tiến hóa của nhân loại.

4. Chỉ số xã hội SQ

SQ là viết tắt của từ Social Quotient: nghĩa là thông minh xã hội, khái niệm này được đưa ra bởi Edgar Doll từ năm 1937, với mục đích xác định mức độ hòa nhập vào tập thể, khả năng đánh giá đúng người đúng việc, sự khôn khéo, cách xử lý hiệu quả của mỗi cá nhân trước mỗi sự việc, mỗi tình huống cụ thể… SQ được xem như chìa khóa thành công trong cuộc đời, đặc biệt trong thời đại ngày nay khi mà yếu tố cộng đồng, tập thể, cộng tác và phân chia lao động xã hội diễn ra vô cùng sâu sắc.

Rộng hơn nữa, khả năng biết dựa vào EQ kết hợp với sự nhạy bén trong nhận thức những cái mới nảy sinh trong xã hội để chủ động điều tiết cách ứng xử của mình trong cộng đồng được các nhà tâm lý học phát triển thành một khái niệm gọi là Thông minh xã hội (Social Intelligence, xác định bằng chỉ số thông minh xã hội Social Quotient SQ).

TTT

(Sưu tầm và biên tập)